Мал, речиси незабележлив дел од автомобилот крие вистинско богатство. Станува збор за родиум – еден од најскапите метали во светот, кој се наоѓа во катализаторот и има клучна улога во намалување на загадувањето.
Според последните податоци, само околу 30 грама од овој метал може да достигнат вредност и до 9.000 евра, што го прави поскап дури и од златото.
Зошто родиумот е толку скап?
Главната причина е неговата екстремна реткост. Родиумот се појавува во многу мали количини во природата – дури околу 0,001 грам по тон руда, што го прави неговото вадење исклучително тешко и скапо.
Дополнително, најголем дел од светското производство доаѓа од само неколку земји, пред сè Јужна Африка, што ја ограничува понудата и ја зголемува цената.
Клучен за модерните автомобили
Родиумот има незаменлива улога во автомобилската индустрија. Тој се користи во катализаторите каде што:
ги претвора штетните азотни оксиди во безопасен азот
помага во намалување на загадувањето
овозможува исполнување на строгите еколошки стандарди
Дури 90% од вкупната потрошувачка на родиум е поврзана токму со автомобилите.
Отпорен на екстремни услови
Една од причините зошто е толку вреден е и неговата издржливост. Родиумот може да издржи екстремно високи температури – над 1.000 степени – без да ја изгуби својата ефикасност, што е клучно за издувниот систем.
Зошто катализаторите се крадат?
Поради високата цена на родиумот (и другите благородни метали како платина и паладиум), катализаторите стануваат честа мета на крадци ширум светот.
Иако во еден автомобил има само 1–2 грама родиум, неговата вредност е доволна за да го направи овој дел исклучително привлечен за нелегален пазар.
Заклучок
Родиумот е мал, но исклучително важен дел од модерните автомобили. Неговата комбинација од реткост, висока цена и незаменлива улога во намалување на штетните гасови го прави еден од највредните материјали во автомобилската индустрија.